Kada se preporučuje operacija nosne devijacije (nosne pregrade)

Nos, kao organ koji daje estetski izgled licu, predstavlja i glavni sprovodni put vazduha do pluća. Izuzetno je važan za pravilno i fiziološko disanje, a njegova glavna funkcija je da prečišćava, zagreva i vlaži vazduh.

Nos se sastoji od dve nosne šupljine, odvojene između sebe nosnom pregradom. Obe nosne šupljine funkcionišu kao celina s naizmeničnim radom u određenim vremenskim intervalima. Naravno, mi to ne osećamo, ukoliko su sluznica nosa i nosna pregrada zdrave.

Nosna pregrada, kao deo nosa, sastoji se od hrskavičavog i koštanog dela koji je prekriven tankom sluznicom nosa. Devirana nosna pregrada predstavlja jedan od glavnih uzroka otežanog disanja na nos. Veoma je česta u ljudskoj populaciji. Najnovija istraživanja su pokazala da više od 75 odsto ljudske populacije ima manje ili više deviranu nosnu pregradu. Blaže devijacije su obično asimptomatske. Izražene devijacije značajno utiču na zdravlje i kvalitet života, naročito ako se pojave umor, suva usta, hrkanje, poremećaj spavanja ili česte upale sinusa koje nisu jasno uzrokovane bakterijskom ili virusnom infekcijom. U takvim slučajevima predlaže se operacija nosne pregrade – septoplastika.

Septoplastika jedna je od najčešćih operacija u otorinolaringološkoj praksi. Izvodi se kada je začepljenost nosa posledica devirane nosne pregrade.

Simptomi devirane nosne pregrade

Već smo spomenuli da više od 75 odsto ljudske populacije – oko sedam milijardi ljudi – ima više ili manje zakrivljenu nosnu pregradu. U najvećem broju slučajeva to je asimptomatsko stanje, a samo mali broj njih imaju izražene simptome. Treba još reći da devijacija može biti urođena i stečena.

Simptomi su u uvodnom delu u najvećem broju već spomenuti, a to su: osećaj zapušenosti jedne ili obe nosne šupljine, povremene ili česte upale sinusa, hrkanje, umor, suva usta, podočnjaci, poremećaj sna, nervoza, povremeno gušenje, nedostatak vazduha. Treba napomenuti i da neki lekovi mogu uticati na zapušenost nosa. U njih spadaju beta blokatori kao i neki lekovi za povišen krvni pritisak. Česta zapušenost nosa je i kod trudnica, usled hormona estrogena. Isto tako, česta pojava zapušenog nosa je kod osoba koje prekomerno koriste alkohol ili psihostimulanse kao što je kokain. Preterana upotreba vazokonstriktornih kapi za nos može dovesti do hroničnog začepljenja nosa.

Dijagnostika devirane nosne pregrade

Dijagnoza je jednostavna, i u najvećem broju pregleda uspostavlja se putem rinoskopije kod koje se instrumentom šire nosnice kako bi se pregledala nosna pregrada. Pregled nosne pregrade može se izvršiti i putem optičkog aparata koji putem tanke cevi ulazi u nos i daje nam uvid u celu nosnu pregradu, do ždrela. Kod nekih pacijenata nekad je potrebna i dopunska dijagnostika koja se oslanja na snimanje sinusa i nosne pregrade rendgenom ili skenerom, ili merenje prohodnosti nosa putem rinomanometra.

Koje su to indikacije za operaciju nosne pregrade?

Postoje dve indikacije za operaciju nosne pregrade, a to su funkcionalna i estetska indikacija.

Funkcionalna indikacija je zapušenost nosa sa svim navedenm komplikacijama, a izazvana je deviranom nosnom pregradom koja se pregledom dijagnostikuje. Ova indikacija ima za cilj da poboljša funkciju nosa, odnosno da poboljša sprovođenje vazduha do pluća.

Osim toga, hitna operacija nosne pregrade mora se raditi i kod traumatske povrede nosne pregrade, ili kod krvarenja iz nosa koje se na drugi način ne može zaustaviti.

Estetske indikacije za operaciju nosne pregrade nisu uzrokovane poremećajem disanja na nos, već željom pacijenta da mu nos izgleda lepše ili drugačije. U domenu su estetske hirurgije i lični su izbor svakog pacijenta. Nekada su i s psihološkog aspekta neophodne, jer se ulepšavanjem nosa uklanja kompleks kod pacijenta koji mu je do tada remetio kvalitet žvota.

Shutterstock.com

Šta je cilj operacije nosne devijacije?

Cilj svake operacije devirane nosne pregrade je poboljšanje kvaliteta života pacijenta, odnosno očuvanje ili vraćanje nosa na normalnu fiziološku funkciju, a to je vlaženje, prečišćavanje i grejanje vazduha. Naravno, pri svakoj operaciji nastoji se da se poboljša estetski izgled nosa. Operacija obično traje oko dva i po sata, tamponi u nosu nakon operacije se nose četiri dana, dok se konci skidaju sedmog dana. Hematomi ispod očiju nakon operacije su retka pojava, osim ukoliko se ne vrše repozicije nosnih kostiju. Pacijent nakon vađenja tampona obično oseća olakšanje i mnogo bolje diše na nos. U naredne tri nedelje nakon operacije može se javiti pojačana sekrecija iz nosa kao i sukrvičavi sekret. U tim slučajevima preporučuje se higijena nosa kapima na bazi morske vode i lokano antibiotskim mastima. Pacijentu se predaže izbegavanje sportskih aktivnosti četiri nedelje nakon operacije nosne pregrade, zbog mogućih udaraca u nos.

Komplikacije operacije nosne pregrade su retke, ali postoje. U njih spadaju hematom nosne pregrade, perforacija nosne pregrade, produženo krvarenje iz nosa, infekcija nosa, kao i curenje likvora iz nosa.

Na kraju, treba napomenuti da rezultati operacije nosne pregrade budu vidljivi dve godine nakon operacije (nosne kosti imaju tendenciju sleganja), da je svaka operacija invazivna metoda i treba je učiniti onda kada je neophodno. Obično se izbegavaju operacije blage devijacije nosne pregrade, koje uz adekvatnu lokalnu terapiju ne pričinjavaju probleme za pacijenta.

Naslovna fotografija – Shutterstock.com